Kim jestem?

Łaskawy Boże, wykraczający poza wszystko, obecny wśród nas, obdarzyłeś łaską swojego sługę Dietricha Bonhoeffera, aby poznał i nauczał prawdy takiej, jaka jest w Jezusie Chrystusie, i zapłacił cenę za naśladowanie Go; spraw, abyśmy, wzmocnieni jego nauczaniem i przykładem, mogli przyjąć Twoje słowo i Twoje wezwanie z niepodzielonym sercem; przez Jezusa Chrystusa naszego Zbawiciela, który żyje i króluje z Tobą i Duchem Świętym, jeden Bóg, na wieki wieków. Amen.

Jutro przypada 66. rocznica śmierci Dietricha Bonhoeffera, ewangelickiego teologa i pastora, jednego z najważniejszych przedstawicieli tzw. Kościoła Wyznającego, uczestnika antyhitlerowskiego ruchu oporu. Bonhoeffer został zamordowany w obozie koncentracyjnym w Flossenbürgu dosłownie w przeddzień jego wyzwolenia. Kościół Anglii, (anglikański) Kościół w Walii, Kościół Episkopalny w Stanach Zjednoczonych oraz w Kościół Ewangelicko-Luterański w Ameryce czczą go jako męczennika i świadka ewangelii. Postaci i dorobkowi teologicznemu Bonhoeffera poświęcono mnóstwo publikacji. Wiele z nich można znaleźć w internecie. My chcielibyśmy ograniczyć się dziś do wiersza napisanego w berlińskim więzieniu, „Kim jestem?”. Niech to pytanie i ten tekst potowarzyszy nam choć przez kilka wielkopostnych dni. Oprócz tekstu zamieszczamy fragment filmu „Bonhoeffer: Agent of Grace”.

Wer bin ich? Sie sagen mir oft,
ich trete aus meiner Zelle
gelassen und heiter und fest
wie ein Gutsherr aus seinem Schloss.
Wer bin ich? Sie sagen mir oft,
ich spräche mit meinen Bewachern
frei und freundlich und klar,
als hätte ich zu gebieten.
Wer bin ich? Sie sagen mir auch,
ich trüge die Tage des Unglücks
gleichmütig, lächelnd und stolz,
wie einer, der siegen gewohnt ist.

Bin ich das wirklich, was andere von mir sagen?
Oder bin ich nur das, was ich selbst von mir weiß?
Unruhig, sehnsüchtig, krank, wie ein Vogel im Käfig,
ringend nach Lebensatem, als würgte mir einer die Kehle,
hungernd nach Farben, nach Blumen, nach Vogelstimmen,
dürstend nach guten Worten, nach menschlicher Nähe,
zitternd vor Zorn über Willkür und kleinlichste Kränkung,
umgetrieben vom Warten auf große Dinge,
ohnmächtig bangend um Freunde in endloser Ferne,
müde und leer zum Beten, zum Denken, zum Schaffen,
matt und bereit, von allem Abschied zu nehmen?

Wer bin ich? Der oder jener?
Bin ich denn heute dieser und morgen ein andrer?
Bin ich beides zugleich? Vor Menschen ein Heuchler
und vor mir selbst ein verächtlich wehleidiger Schwächling?
Oder gleicht, was in mir noch ist, dem geschlagenen Heer,
das in Unordnung weicht vor schon gewonnenem Sieg?
Wer bin ich? Einsames Fragen treibt mit mir Spott.
Wer ich auch bin, Du kennst mich, Dein bin ich, o Gott!

Juni 1944

Kim jestem? Mówią mi często,
że wychodzę ze swej celi,
opanowany, pogodny i mocny
jak możnowładca ze swojego zamku.
Kim jestem? Mówią mi często,
że rozmawiam ze swymi strażnikami
swobodnie, przyjacielsko i prosto,
jakby moja rzeczą było wydawać polecenia.
Kim jestem? Mówią mi też,
że znoszę dni nieszczęścia,
spokojny, uśmiechnięty i dumny,
jak ktoś, kto przywykł zwyciężać.

Czy jestem rzeczywiście tym, co inni o mnie mówią?
Czy może tylko tym, co sam o sobie wiem?
Niespokojny, stęskniony, chory jak ptak w klatce,
walczący o życiodajny oddech jakby mi ktoś ściskał gardło,
łaknący kolorów, kwiatów, głosu ptaków,
spragniony dobrego słowa, bliskości drugiego człowieka,
trzęsący się z gniewu na samowolę i najmniejszą zniewagę,
miotający się w oczekiwaniu na wielkie rzeczy,
bezsilnie drżąc o przyjaciół nieskończenie daleko,
zmęczony, zbyt pusty by się modlić, myśleć, tworzyć,
przytępiony i gotowy pożegnać się ze wszystkim?

Kim jestem? Tym czy tamtym?
Czy jestem dziś taki, a jutro zupełnie inny?
A może dwoma naraz? Wobec ludzi hipokrytą,
przed samym sobą tylko godnym pogardy biadolącym słabeuszem,
a może co we mnie jeszcze zostało jest niczym pokonana armia,
która chaotycznie cofa się przed już osiągniętym zwycięstwem?
Kim jestem? Kpią ze mnie zadawane w samotności pytania.
Kimkolwiek jestem – Ty mnie znasz, Twój jestem, Boże.

Czerwiec 1944


This entry was posted in Wpisy po polsku and tagged , , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>